Co to jest kakao ceremonialne?

 

Ceremonialne kakao to znacznie więcej niż tylko tradycja lub ceremonia jego spożywania. Jego wyjątkowość zaczyna się już na etapie wyboru odpowiednich odmian kakaowca, poprzez specjalistyczne metody uprawy, aż po surowo przestrzeganą procedurę przetwarzania zebranych ziaren. Te aspekty zyskują jeszcze większe znaczenie, kiedy przyjrzymy się im w kontekście historii współczesnego kakao i czekolady, ściśle powiązanej z brutalnymi podbojami konkwistadorów i wykorzystywaniem niewolniczej pracy.

Z tych przyczyn ceremonialne kakao, którego cel spożywania to wzmocnienie więzi z przyrodą, wyzwalanie pozytywnych emocji, a także dostarczanie miłości i szczęścia, musi być wytwarzane z ziaren możliwie najmniej dotkniętych negatywnymi skutkami działalności człowieka. Dlatego do jego produkcji używa się wyłącznie ziaren roślin z odmian rdzennych, tzn. pierwotnych, które nie zostały zmienione przez lata.

Obecnie większość upraw kakaowca to hybrydy, stworzone przez człowieka, które charakteryzują się większą wydajnością, odpornością na choroby i większymi ziarnami. Natomiast rdzenne odmiany – Criollo i Chuncho – mają znacznie mniejsze ziarna i dają mniej obfite plony. Ale to właśnie z nasion tych odmian, ze względu na ich bogactwo aktywnych składników i naturalność, której trudno szukać w nowoczesnych hybrydach, tworzy się kakao ceremonialne.

Kakao ceremonialne opiera się jednak na filozofii, która wykracza poza samo wybieranie odpowiednich odmian roślin. Kluczowa jest również intencja towarzysząca ich uprawie, odbywająca się bez eksploatacji i z szacunkiem zarówno dla natury, jak i pracy człowieka.

 

Jakie substancje aktywne znajdziemy w kakao?

Ziarna prastarych odmian kakaowca, pozyskane w sposób uczciwy, bez wykorzystywania i w zgodzie z ekologiczną uprawą, podlegają specjalnemu procesowi obróbki. To on umożliwia uzyskanie produktu, który możemy nabyć jako kakao ceremonialne. Proces ten różni się od standardowego przetwarzania kakao innych odmian, wykorzystywanego do produkcji czekolady czy napojów. Specjalna obróbka ziaren pozwala zachować, a nawet wzmocnić dostępność naturalnych składników odżywczych i substancji aktywnych zawartych w ziarnach.

Obróbka ziaren kakaowca w celu stworzenia kakao ceremonialnego obejmuje kilka głównych etapów, takich jak:

• Fermentacja – umożliwiająca uzyskanie właściwego aromatu, uwolnienie substancji aktywnych i neutralizację składników niepożądanych;
• Suszenie – odbywające się przez łagodne ogrzewanie w niezbyt wysokich temperaturach, często na świeżym powietrzu;
• Rozdrabnianie (mielenie) – przy użyciu tradycyjnych kamiennych naczyń.

Prozdrowotne właściwości nasion kakaowca były doceniane już przez dawne cywilizacje Majów i Azteków, co potwierdzają także współczesne badania naukowe. Kakao jest bogate w składniki odżywcze i zawiera szereg substancji aktywnych działających jako antyoksydanty, które spowalniają starzenie się organizmu. Posiada również związki uspokajające, relaksujące, poprawiające nastrój i zwiększające libido.

Kakao jest również źródłem minerałów, takich jak potas, wapń, magnez, żelazo, miedź, a także witamin z grupy B, kwasu foliowego, witaminy K i E. Ponadto, zawiera wiele substancji bioaktywnych, które mogą stymulować lub regulować różne procesy zachodzące w organizmie, przyczyniając się do uczucia szczęścia czy kreatywności.

Niektóre substancje aktywne mogą pobudzać funkcje kognitywne mózgu, zwiększając sprawność intelektualną. Uważa się, że mogą one także działać jako inhibitory w chorobach neurodegeneracyjnych, polepszając stan pacjentów z chorobą Parkinsona czy Alzheimera.

 

Czym różni się kakao ceremonialne od innych jego rodzajów?

Ceremonialne kakao wyróżnia się większą ilością składników bioaktywnych w korzystniejszych proporcjach, co wynika głównie z wykorzystywanej odmiany kakaowca. Rdzenne odmiany, z których wytwarza się ceremonialne kakao, nie były modyfikowane przez człowieka, dlatego proporcje składników aktywnych odpowiadają tym z czasów dawnych mieszkańców Ameryki Południowej.

W przeciwieństwie do ciemnej czekolady, która może zawierać do 80% kakao i przechodzi proces temperowania, ceremonialne kakao poddawane jest mniej inwazyjnej obróbce, zachowując większość swoich prozdrowotnych właściwości.
Warto jednak pamiętać, że czekolada mleczna, zawierająca około 30% kakao, jest najmniej wartościowa z punktu widzenia korzyści zdrowotnych, ze względu na duże ilości dodanego cukru i mleka, które utrudniają absorpcję substancji aktywnych.